Het geheim: de Glutenvrije Zuurdesem Starter

|Vicky Alliet

Ontdek de kracht van natuurlijke fermentatie. Een Zuurdesemstarter is simpelweg een mengsel van meel en water dat de wilde gisten uit de omgeving en uit het meel opneemt om zo een levende, gefermenteerde cultuur te creëren. Deze starter vervangt commerciële gist en geeft jouw bakcreaties een unieke smaakdimensie en een verbeterde structuur. Volg dit 10-daagse voedingsschema om je eigen actieve zuurdesemstarter te maken en te onderhouden.

Ingrediënten
Volkoren glutenvrij meel: minimaal 290 g in totaal. 
Opties: sorghummeel, boekweitmeel, bruine rijstmeel, amaranthmeel, teffmeel, gierstmeel en quinoameel. 
Ik heb mijn zuurdesem gemaakt met sorghummeel. 
Water

Instructies
Dag 1: 
Meng in een schone glazen pot 50 gram van het gekozen glutenvrije volkorenmeel met 60 gram water. Roer goed door. Als het mengsel extreem dik is (dikker dan pannenkoekenbeslag), voeg dan 10 gram extra water toe. Dek de kom losjes af (bv. met een papieren bordje of een schone doek) en laat 24 uur op het aanrecht staan (op kamertemperatuur).

Dag 2
Voeg 30 gram meel en 40 gram water toe aan het mengsel in de kom. Roer alles goed door elkaar. Dek weer losjes af en laat 24 uur staan.

Dag 3 en 4: 
Herhaal de voeding van de vorige dag: voeg elke dag 30 gram meel en 40 gram water toe. Roer door, dek losjes af en laat steeds 24 uur rusten.

Dag 5: 
Tijd om te verversen! Verwijder ongeveer de helft van de starter (je hoeft dit niet precies af te wegen, dit mag weg). Voeg vervolgens de standaard voeding toe: 30 gram meel en 40 gram water. Dek losjes af en laat 24 uur staan.

Dag 6: 
Vandaag gooi je niets weg. Voeg simpelweg 30 gram meel en 40 gram water toe. Roer door, dek af en laat 24 uur staan.

Dag 7: 
Verwijder weer ongeveer de helft van de starter. Voeg 30 gram meel en 40 gram water toe. Dek af en laat 24 uur staan.

Dag 8: 
Vandaag is het weer een opbouw-dag: niks weggooien, alleen voeden met 30 gram meel en 40 gram water. Dek af en laat 24 uur staan.

Dag 9: 
Verwijder voor de laatste keer de helft van de starter en voed met 30 gram meel en 40 gram water. Dek af en laat 24 uur staan.

Dag 10: 
Als het goed is, ziet je starter er nu zeer bubbelig uit en ruikt hij fris-zuur (op een aangename manier). Je starter is nu actief! Zet nu op de glazen pot het deksel en sluit de pot volledig. Bewaar de pot in de koelkast tot je klaar bent om te bakken.

Onderhoud en tips
Gebruik een pot die groot genoeg is want een actieve starter kan na een voeding verdubbelen in volume!

Ben je van plan om vaak glutenvrij zuurdesembrood te bakken? Laat je starter dan gewoon op het aanrecht staan en voed hem minstens één keer per dag.
Ben je niet van plan om elke dag te bakken? Geen probleem! Je kunt je starter prima in de koelkast bewaren. In de kou gaat de starter in een soort "slaapstand". 
Je hoeft je starter ook echt niet elke week te voeden als je niet wekelijks bakt. Staat je starter al een tijdje (of zelfs maanden) in de koelkast? Je kunt hem heel eenvoudig weer tot leven wekken vlak voordat je hem nodig hebt. 
Mijn methode: 
Ik voed mijn starter pas op het moment dat ik weet dat ik ga bakken. Heb ik bijvoorbeeld op woensdagochtend een actieve starter nodig? Dan haal ik hem maandag uit de koelkast en begin ik met het "wakker maken":
Maandagavond: Haal de starter uit de koelkast en voed je starter dan met 50 g volkorenmeel en 50 g water. Roer het goed door en voeg indien nodig wat extra water toe om de juiste dikte te krijgen. Dit activeert de slapende gisten. Zet de starter terug in de koelkast.
Dinsdagavond: Geef de starter een tweede voeding (50 g volkorenmeel en 50 g water). Als je ziet dat de starter eerder aan de loperige kant is kan je de starter voeden met 50 gram volkorenmeel en 30 g water. Laat de starter rusten op het aanrecht (kamertemperatuur) tot hij bijna in volume verdubbeld is; afhankelijk van de dikte zal hij misschien niet volledig verdubbelen. Dit duurt gemiddeld 8 tot 10 uur. 
Woensdagochtend: Je starter is nu klaar voor gebruik in je recept!

Wat is dat laagje water op mijn starter? Soms zie je een grijzig of doorzichtig laagje vloeistof bovenop je starter staan. Dit wordt ook wel "hooch" genoemd. Geen paniek: dit is een volkomen natuurlijk bijproduct van het fermentatieproces.